Rusiya Federasiyasının Azərbaycan Respublikasındakı səfirliyinin rəsmi saytı  
     
  • Fotolent

  •  
         
         

     
         
         
         
         

     
         
         
         

     
         
         
         
         

     
         
         
         
         
         
         
         
         
         

     
         
         





    Rusiya Federasiyası

     

    Rusiya Federasiyası haqqında ümumi məlumat

     

    Rusiya Federasiyası sahəsinə görə dünyada ən böyük ölkədir (17098,2 kv.km). Şərqi Avropa və Şimali Asiyanın böyük hissəsində yerləşir. Meridian istiqamətində uzunluğu 2,5-4,0 min.km, en üzrə - 9 min km. Rusiya ərazisindən 9 saat qurşağı keçir. Rusiyanı müxtəlif tərkibli klimat və landşaftların, təbiət zonaların müxtəlifliyi fərqləndirir.

    Rusiya kəşfiyyat aparılmış təbii qaz, dəmir, daş kömür, asbest, sink, digər faydalı  ehtiyyatlarına görə dünyada birinci yer tutur.

    Rusiya 18 ölkə ilə həmsərhəddir (dünyada hən böyük göstəricidir). Quruda – Norvec, Finlyandiya, Estoniya, Latviya, Litva, Polşa, Belorusiya, Ukrayna, Abxaziya, Gürcüstan, Cənubi Osetiya, Azərbaycan, Qazaxıstan, Çin, Mongolustan və KXDR-lə, dənizdə - Yaponiya və ABŞ-la.

    Əhalinin sayı – 143,6 milyon insan. (Rosstatın 1 dekabr 2013-cü ilə məlumatı). Dövlət dili – rus dili.

    Rusiya Federasiyası BMT Təhlükəsizlik Şurasının daimi üzvü və digər beynəlxalq təşkilatların, yəni MDB, Avrasiya iqtisadi ittifaqı, təşkilatı, Şanxay əməkdaşlıq təşkilatı, -Sakit Okean İqtisadi Əməkdaşlığı və digər təşkilatların üzvüdür.

    Dövlət quruluşu

    Konstitusiyaya görə Rusiya Federasiyası hüquqi federativ demokratik respublika idarəetmə formalı dövlətdir.

    Dövlət hakimiyyəti Rusiya Federasiyasının prezidenti, iki palatalı Federasiya Şurası və Dövlət Duması, Rusiya Federasiyası höküməti, məhkəmələrtərəfindən həyata keçirilir.

    Prezident dövlət başçısıdır, ümumxalq səsverməsi ilə 6 il müddətinə seçilir (2012-ci ilin may ayından Prezident – Vladimir Vladimiroviç Putin). Prezident Konstitusiyanın, insan hüquqların, azadlıqların zaminidir. O, Rusiya Federasiyasının müstəqilliyinin, dövlətçiliyin qorunmasında tədbirlər görür, dövlət hakim orqanlarının uzlaşdırılmış işini təmin edir. Eyni adam iki müddətdən artıq Rusiya prezidenti seçilə bilməz.   

    Prezident daxili və xarici siyasətinin əsaslarını təyin edir və Silahlı Qüvvələrin Baş Komandanıdır.

    Rusiyanı Federal Məclisi, yəni parlamenti RF-n nümayəndələr və qanunvericilik orqanıdır, iki palatadan ibarətdir – Federasiya Şurası və Dövlət Duması. Federasiya Şurasına ölkənin hər subyektindən 2 nümayəndə daxildir: hakimiyyətin nümayəndəsi və icraedici orqanlardan. Dövlət Duması beş il müddətinə seçilən 450 deputatdan ibarətdir.

     Rusiya Federasiyasının höküməti icraedici orqandır və ona Hökümətin sədri başçılıq edir (2012-ci ildən Dmitriy Anatolyeviç Medvedev)

    Rusiya Federativ quruluşlu dövlətdir. Rusiya Federasiyasının tərkibinə 83 subyekt daxildir, həmçinin 21 respublika, 9 vilayə, 46 əyalət, 2 federal əhəmiyyətli şəhər, 1 muxtar vilayət, 4 muxtar dairə. Fedreasiya subyektləri 8 federal dairədə qpuplaşır: Mərkəzi, Cənub, Şimal-Şərq, Uzaq Şərq, Sibir, Ural, Volgayanı, Şimali Qafqaz.

    Federasianın hər subyektində parlament və icraedici orqan (hökümət) vardır. Çoxunda həmçinin 5 il müddətinə bərabər və birbaşa seçilməklə baş vəzifəli şəxs postu vardır.

     Federasianın hər subyektində öz inzibati-ərazı bölgüsü vardır. Adətən bü respublika (vilayət) əhəmiyyətli rayon və şəhərlərdir.

    İqtisadiyyat

    Rosstatın məlumatına görə Rusiyada ÜDM 2012-ci ilin anoloji dövrünə nisbətən, 2013-cü ilin yanvar-sentyabr aylarında 1,3% artaraq, 49032,0  rubl təşkil etmişdir.

    2013-cü ildə 601 млрд. m3 qaz, 499 mln. ton neft,  347 mln.ton kömür, 102 mln.ton filiz çıxarılmışdır. 1051 mlrd.kVt/s elektrik enerji istehsal olunub. 68,8 mln.ton polad, 50 mln.ton çuqin əridilib

    2013-cü ildə taxıl tədarükü 91,3 mln.ton təşkil etmişdir.

    2013-cü ilin yanvar-noyabr aylarında xarici ticarət dövriyyəsi ötən ilin səviyyəsində qalaraq 763,6 mlrd. ABŞ dolları təşkil etmişdir.

    Mal dövriyyəsinin ümumi həcmində ixracın payına 62% (476,48 mlrd.dollar), idxalın payına isə 38% (287,1 mlrd.dollar) düşmüşdü..

    Xarici ticarətin coğrafi struturunda birinci yerdə Avropa ittifaqıdır – Rusiya mal dövriyyəsinin 49,4%. MDB ölkələrin payı 13,5% təşkil edir. Azərbaycanla mal dövriyyəsi 3,33 mlrd.dollar təşkil edir. (ixrac – 2,75 mlrd.dollar, idxal – 580,2 mlrd.dollar).

    Uzaq xariclə ixrac strukturunda yanacaq-energetika malları 74,4%, metal və metal məmulatları – 7,3%, maşın və avadanlıq – 5,2%, qida malları və xammal – 6,6%, meşə materialları və sellüloz-kağız məhsulları – 1,8% təşkil etmişdir.

    Uzaq xariclə ixrac strukturunda idxalda maşın və avadanlıq – 50,6%, kimya sənayesinin malları -16,7%, qida malları və xammal – 13,2%, toxuculuq malları və ayaqqabı – 5,9%,   metal və metal məmulatları – 5,8% təşkil etmişdir.

    MDB ölkələri strukturunda idxalda maşın və avadanlıq – 34,2%, metal və metal məmulatları -15,8%, qida malları və xammal – 14,3%, kimya sənayesinin malları – 10,2%, toxuculuq malları və ayaqqabı – 6,6%, yanacaq-energetika malları- 4,8% təşkil etmişdir.

    2013-cü ildə istehlakçı qiymətlərinin artımı 6,5% təşkil etmişdir.

    Xarici siyasət

    2013-cü ildə Rusdiyanın xarici siyasəti milli maraqların təmin olunmasına, beynəlxalq arenada təhlükəsizliyin möhkəmlənməsi naminə kollektiv hərəkətlərin qurulmasına, münaqişələrin dərrakəli kompromislər axtarmaqla həll olunmasına yönəlmişdir.

    Fevralın 12-də Rusiyanın prezidenti ölkənin xarici siyasətinin yeni Konsepsiyasının redaksiyasını təsdiq etdi. Əsas yer MDB ölkələri ilə münasibətlərin möhkəmlənməsinə, avrasiya məkanında integrasiya priseslərinə yönəldilib. İl ərzində MDB ölkələrilə 20 çöxtərəfli müqavilələr bağlanıb, dövlət və hökümət başçıları tərəfindən dövlətlərarası münasibətlər yönündə 50-dən artıq qərar qəbul edilib. Mayın 31-də Minsk şəhərində Rusiya tərəfinin Özbəkistan Respublikası ilə azad ticarət zonanın tətbiqi haqqında Protokol imzalanıb.

     Planlı şəkildə 1 yanvar 2015-ci ilə Avrasiya iqtisadi İttifaqına hazırlıq işi davam edirdi. Ermənistan və Qırğızstanın Gömrük İttifaqına qoşulması ilə bağlı praktiki işlə başlanıb

    Kollektiv Təhlükəsizlik Müqaviləsi Təşkilatının çərçıvəsində əməkdaşlıq yeni impuls aldı, beynəlxalq gündəliyin ən aktual məsələləri üzrə bir sıra bəyanatlar qəbul edilib. Sentyabrın 23-dən bu təşkilatda sədrlik Rusiyaya keçib.

     Rusiya Federasiyasının Avropa İttifaqı ilə münasibətlərin strateji xarakteri Yekaterinburgda keçirilən (iyunun 3-4-ü) Rusiya-Aİ sammiti və orada imzalanmış sənədlər – 2050-ci ilə kimi əməkdaşlığın "yol xəritəsi”, narkotik maddələrin prekursorların nəzarəti haqqında saziş təsdiq etdilər. "Cənub axını” layihəsi çərçivəsində Bolgariya (oktyabr) və Serbiya istiqamətli qaz boruların tikilməsinə başlanılıb. Noyadrda "Rusiya-Aİ elm ili”nə start verilib. Aİ olkələri ilə readmissiya barələ ikitərəfli protokolların bağlanması prosesi başa çatdırılıb.

    Rusiya Amerika Birləşmiş Ştatlarla münasibətləri bərabərlik, biri-birinin işinə qarışmamaq, maraqların nəzərə alınması prinsip cəhətdən qururdu. Rusiya ABŞ quraşdıran RQM global sisteminin ona tərəf yönəlməməsi barədə zəmanətlər istəyirdi.

    NATO ilıə qarşılıqlı əlaqələr çərçivəsində xarici işlər nazirlərin (Brüssel, 23 aprel və 4 dekabr), müdafiə nazirlərin (Brüssel, 23 oktyabr) görüşləri baş tutdu. ATƏT ölkələrinin xarici iişlər nazirlərin Şurasının 20-ci iclasında (Kiyev, 5 dekabr) dir sıra vacib sənədlər və qərarlar qəbul olundu.

    2013-cü ildə Rusiya münaqişələrə qasrışmaq üçün və arzu edilməyən hakimiyyətlərə təzyiq göstərmək məqsədilə beynəlxalq hüquq normalarına səthi yanaşmalara qarşı BMT-nin tribunasını fəal istifadə edib, mülki əhaliya qarşı   hər hansı zor tətbiqinə qarşı çıxırdı. BMT Təhlükəsizlik Şurasının daimi üzvü kimi Rusiya Suriyada, Afrika kontinentində böhranların açılmasında iştirak edib, Mali, Somali, Efiopiyaya və digər plkələrə humanitar yardım edirdi.

    Rusiyanın "İyirmilər qrupunda” sədirliyi onun müasir inkişafının fundamental problemlərinin həllində çəkisi olan rolun mövcudluğunu sübut etdi. Sentyabrın 5-6-da Sankt-Peterburqda keçirilən "iyirmilər” sammitində Rusiya tərəfindən təklif edilmiş yeni təşəbbüslər bəyənilmişdir.

    Asiya-Sakit okean ölkələri və integrasiya formatları ilə çoxprofilli əməkdaşlığı vəzifələri üstünlük təşkil edir. Rusiya regional forum və inteqrasiya mexanizmlarda – Şərqi Asiya sammitlərdə, təhlüqkəsizlik ASEAN forumlarda iştirak edirdi.

    2014-cü ildə Rusiyanın "səkkizlikdə” sədrliyi gözlənilir.

    Rusiya Şanxay əməkdaşlıq təşkilatında iştirakına böyük əhəmiyyət verir. ŞƏT məkanında təhlükəsizliyin təminatına və dayanıqlı inkişafa ümumi yanaşmalar 13 sentyabrda Bişkek bəyannaməsində və 2013-2017-ci illər üzrə hərəkət planında öz əksini  tapmışdır.

    2013-cü ildə Rusiya reqional münaqişələrin (ərəb-israyıl, dağlıq qarabağ, dnestryanı və s.), o cümlədən İran nüvə proqramı problemin həlli prosesində iştirakını davam edib.

    Mədəni-humanitar istiqamətində "Rusiya Federasiyasının beynəlxalq mədəni-humanitar sahəsyndə əməkdaşlığı” konsepsiyasının həyata keçirilməsi davam etdirilmişdir. Xaricdə Rusiyanın elm və mədəniyyət mərkəzlərin şəbəkəsi genişlınirdi. Rusiya həmvətənlərinə yardım vacib sahə kimi qalmaqdadır.  







      Rusiya Federasiyasının Azərbaycan Respublikasındakı səfirliyinin rəsmi saytı
    Bütün hüquqlar qorunur! © 2009
    Saytdakı materiallardan istifadə edərkən istinad etmək zəruridir!
    Rambler's Top100